fernando i de portugal - Wikilingue - Encydia
| D. Fernando I Monarca de Portugal |
|
 Pola Graza de Deus, Rei de Portugal e do Algarve |
|
| Orde: | 9.º Monarca de Portugal |
|---|---|
| Cognome(s): | O Fermoso |
| Inicio do Reinado: | 18 de xaneiro de 1367. |
| Término do Reinado: | 22 de outubro de 1383. |
| Aclamação: | marzo de 1367. |
| Predecesor(a): | D. Pedro I |
| Sucesor(a): | D. João I |
| Pai: | D. Pedro I |
| Nai: | D. Constança Manuel |
| Data de Nacemento: | 31 de outubro de 1345. |
| Local de Nacemento: | Coímbra |
| Data de Falecimento: | 22 de outubro de 1383 (37 anos) |
| Local de Falecimento: | Lisboa |
| Local de Enterro: | Convento de San Francisco, Santarém; Convento do Carmo, Lisboa |
| Consorte(s): | D. Leonor Teles |
| Príncipe Herdeiro: | Infanta D. Beatriz (filla, afastada da herdanza polas Cortes de Coímbra) |
| Dinastia: | Borgonha (Afonsina) |
D. Fernando I de Portugal, nono rei de Portugal, (Lisboa, 31 de outubro de 1345 - 22 de outubro de 1383 ). Era fillo do rei D. Pedro I de Portugal e súa muller, a princesa D. Constança de Castela. D. Fernando sucedeu a seu pai en 1367 e morreu a 22 de outubro de 1383 . Foi cognominado O Fermoso ou O Belo (pola beleza física que moitas fontes atestam) e, alternativamente, como O Inconsciente ou O Inconstante (debido á súa desastrosa política externa que ditou tres guerras coa veciña Castela, e até o perigo, tras a súa morte, do trono recair en man estranxeiras).
Reinado
O inicio do reinado de D. Fernando foi marcado pola política externa. Cando D. Pedro I de Castela (1350-1369) morre en 1369 sen herdeiros directos, D. Fernando, como bisneto de D. Sancho IV de Castela, por vía feminina, declárase herdeiro do trono. Outros interesados eran os reis de Aragão e Navarra, ben como o duque de Lencastre casado con D. Constança, a filla máis vella de D. Pedro de Castela. Non obstante D. Henrique da Trastâmara, irmán bastardo de Pedro, habíase declarado rei. Despois de dúas campañas militares sen logro, as partes aceptan a intervención do Papa Gregório XI. Entre os puntos asentes no tratado de 1371, D. Fernando é prometido a D. Leonor de Castela, mais antes que o casamento puidese ser concretado, o rei apaixónase por D.Leonor Teles de Menezes, muller dun dos seus cortesãos. Tras a rápida anulación do primeiro casamento de D. Leonor, D. Fernando casa con ela, secretamente, a 15 de maio de 1372 no Mosteiro de Leça do Balio. Este acto valeulle forte contestação interna, mais non provocou reacción en D. Henrique de Castela, que prontamente promete a filla a Carlos III de Navarra.
Tras a paz con Castela, dedicouse D. Fernando á administración do reino, mandou reparar moitos castelos e construír outros, e ordenou a construción de novas murallas arredor de Lisboa e do Porto. Con vista ao desenvolvemento da agricultura promulgou a Lei das Sesmarias. Por esta lei impedíase o pousio nas terras susceptíbeis de aproveitamento e procurábase aumentar o número de brazos dedicados á agricultura.
Durante o reinado de D. Fernando ampliáronse, tamén, as relacións mercantís co estranxeiro, relatando Fernão Lopes a presenza en Lisboa de numerosos mercadores de diversas nacionalidades. O desenvolvemento da mariña foi, por todo isto, moi apoiado, tendo o rei tomado varias medidas dignas de nota, tales como: autorización do corte de madeiras nas matas reais para a construción de navíos a partir de certa tonelagem; exención total de dereitos sobre a importación de ferragens e apetrechos para navíos; exención total de dereitos sobre a adquisición de navíos xa feitos; etc. Moi importante, sen calquera dúbida, foi a creación da Compañía das Naus, na cal todos os navíos tiñan que ser rexistrados, pagando unha porcentaxe dos lucros de cada viaxe para a caixa común. Servían despois estes fondos para pagar os prexuízos dos navíos que se afundisen ou sufrisen avarías.
A partir do casamento, D. Leonor Teles tornárase cada vez máis influente xunto do rei, manobrando a súa intervención política nas relacións exteriores, e ao mesmo tempo cada vez máis impopular. Aparentemente, D. Fernando móstrase incapaz de manter unha gobernación forte e o ambiente político interno ressente-se de iso, con intrigas constantes na corte. En 1382, no fin da guerra con Castela, estipúlase que a única filla lexítima de D. Fernando, D. Beatriz de Portugal, case co rei D. João I de Castela. Esta opción significaba unha anexação de Portugal e non foi ben recibida pola clase media e parte da nobreza portuguesa.
Cando D. Fernando morre en 1383, a liña da dinastia de Borgonha chega ao fin. D. Leonor Teles é nomeada rexente en nome da filla e de D. João de Castela, mais a transición non será pacífica. Respondendo aos chamamentos de gran parte dos Portugueses para manter o país independente, D. João, mestre de Aviz e irmán bastardo de D. Fernando, declárase rei de Portugal. O resultado foi a crise de 1383-1385, un período de interregno, onde o caos político e social dominou. D. João tornouse no primeiro rei da Dinastia de Aviz en 1385 .
Os restos mortais de D. Fernando estiveron no Convento de San Francisco, en Santarém . Despois, foron trasladados para o Convento do Carmo, en Lisboa , onde se encontran actualmente.
Descendência
D. Fernando tivo unha filla natural antes do seu casamento:
- D. Isabel de Portugal (1364-1435), señora de Viseu , casada con D. Afonso, conde de Noreña, con xeración nos Noronha.
Do casamento con D. Leonor Teles de Menezes naceron:
- D. Beatriz de Portugal, pretendente ao trono do pai, casada co rei D. João I de Castela
- D. Pedro de Portugal (1375-1380), morreu mozo
- D. Afonso de Portugal (1382), morreu catro días tras o nacemento
Conexións externas
- Chronica del-rei D. Fernando, Fernão Lopes (1380-1460), Lisboa: Escriptorio, 1895-1896, na Biblioteca Nacional Dixital (en portugués )
- D. Fernando I, Costados á 9ª xeración, por Manuel Abranches de Soveral
| Precedido por Pedro I |
 Rei de Portugal e do Algarve 1367 - 1383 |
Sucedido por João I |
