| Eugénio de Andrade | |
|---|---|
|
Eugénio de Andrade, por Carlos Botelho |
|
| Nome completo | José Fontinhas |
| Pseudônimo(s) | Eugénio de Andrade |
| Nacemento | 19 de xaneiro de 1923. Póvoa de Atalaia, Portugal |
| Morte | 13 de xuño de 2005 (82 anos) Porto, Portugal |
| Nacionalidade | |
| Ocupación | Poeta, escritor, tradutor |
| Xénero literario | Poesía lírica |
Eugénio de Andrade, (Póvoa de Atalaia, 19 de xaneiro de 1923 [1] — Porto, 13 de xuño de 2005 ), pseudónimo de José Fontinhas, foi un poeta portugués.
Táboa de contido |
Naceu na freguesía de Póvoa de Atalaia (Fundão) en 19 de xaneiro de 1923 . Fixouse en Lisboa aos dez anos, coa nai, que non obstante se separara do pai.[2]
Frecuentou o Liceu Pasos Manuel e a Escola Técnica Machado de Castro, escribindo os seus primeiros poemas en 1936 , o primeiro dos cales, titulado Narciso, publicou tres anos máis tarde.
En 1943 mudouse para Coímbra,[2] onde regresa despois de cumprido o servizo militar convivindo con Miguel Torga e Eduardo Lourenço. Tornouse funcionario público en 1947 , exercendo durante 35 anos as funcións de Inspector Administrativo do Ministerio da Saúde. Unha transferencia de servizo levaríao a instalarse no Porto en 1950 , nunha casa que só deixou máis de catro décadas despois, cando se mudou para o edificio da Fundación Eugénio de Andrade, na Foz do Douro.
Durante os anos que se seguen até hoxe, o poeta fixo diversas viaxes, foi convidado para participar en varios eventos e trabou amizades con moitas personalidades da cultura portuguesa e estranxeira, como Joel Serrão, Miguel Torga, Afonso Duarte, Carlos Oliveira, Eduardo Lourenço, Joaquim Noivo, Sophia de Mello Breyner Andresen, Teixeira de Pascoaes, Vitorino Nemésio, Jorge de Sena, Mário Cesariny, José Luís Cano, Ángel Crespo, Luís Cernuda, Marguerite Yourcenar, Herberto Helder, Joaquim Manuel Magalhães, João Miguel Fernandes Jorge, Óscar Lopes, e moitos outros.[2]
A pesar do seu enorme prestixio nacional e internacional, Eugénio de Andrade sempre viviu distanciado da chamada vida social, literaria ou mundana, tendo o propio xustificado as súas raras aparições públicas con «esa debilidade do corazón que é a amizade».
Recibiu un sen número de distinções, entre as cales o Premio da Asociación Internacional de Críticos Literarios (1986), Premio D. Dinis da Fundación Casa de Mateus(1988), gran Premio de Poesía da Asociación Portuguesa de Escritores (1989) e Premio Camões (2001).
Faleceu a 13 de xuño de 2005 , no Porto, tras unha doenza neurológica prolongada.[3]
Estreouse en 1940 coa obra Narciso, tórnase máis coñecido en 1942 co libro de versos Adolescente. A súa consagração acontece en 1948, coa publicación das mans e os froitos, que mereceu os aplausos de críticos como Jorge de Sena ou Vitorino Nemésio. A obra poética de Eugénio de Andrade é esencialmente lírica, considerada por José Saramago como unha poesía do corpo a que se chega mediante unha depuração continua.
Entre as decenas de obras que publicou encóntranse, na poesía, Os amantes sen diñeiro (1950), As palabras interditas (1951), Escrita da Terra (1974), Materia Solar (1980), Rente ao dicir (1992), Ofício da paciencia (1994), O sal da lingua (1995) e Os lugares do lume (1998).
En prosa , publicou Os afluente do silencio (1968), Rostro precario (1979) e Á sombra da memoria (1993), alén das historias infantís Historia da égua branca (1977) e Aquela nube e as outras (1986).
Foi tamén tradutor dalgunhas obras, como dos españois Federico García Lorca e Antonio Buero Vallejo, da poetisa grega clásica Safo (Poemas e fragmentos, en 1974), do grego moderno Yannis Ritsos, do francés René Char e do arxentino Jorge Luís Borges.
En setembro de 2003 a súa obra Os sulcos da sede foi distinguida co premio de poesía do Pen Club Portugués.
Eugénio foi galardoado con moitas distinções,[4] entre as cales:
| Precedido por Autran Dourado |
Premio Camões 2001 |
Sucedido por Maria Vello da Costa |