| Comunidade dos Países de Lingua Portuguesa (CPLP) | ||
Os membros da CPLP están en vermello, asociados en lilás e potenciais membros en amarelos. |
||
| Fundación | 17 de xullo de 1996 (14 anos) | |
|---|---|---|
| Tipo | Organización internacional | |
| Membros | Observadores: |
|
| Linguas oficiais | Portugués | |
| Secretario Executivo | Domingos Simões Pereira | |
| Website | http://www.cplp.org/ | |
A Comunidade dos Países de Lingua Portuguesa (CPLP) é unha organización asinada entre países lusófonos, que instiga a alianza e a amizade entre os asinantes. A súa sede fica en Lisboa e seu actual Secretario Executivo é Domingos Simões Pereira, da Guinea-Bissau.
Táboa de contido |
A CPLP foi creada en 17 de xullo de 1996 por Angola , Brasil, Cabo Verde, Guinea-Bissau, Mozambique, Portugal e San Tomé e Príncipe. O ano de 2002 , tras conquistar independencia, Timor-Leste foi acollido como país integrante. Na actualidade, son oito os países integrantes da CPLP.
A pesar da iniciativa, a CPLP é unha organización recente que busca pór en práctica os obxectivos de integración dos territorios lusófonos. En 2005 , nunha reunión en Luanda , Angola, a CPLP decidiu que o día 5 de maio sería conmemorado o Día da Cultura Lusófona polo mundo.
No decorrer da VI Conferencia de Xefes de Estado e de Goberno realizada en Bissau en xullo de 2006 , foron admitidos como dous observadores asociados: a Guinea Ecuatorial e as Maurícias. No Cume de Lisboa, que tivo lugar o día 25 de xullo de 2008 , foi a vez da formalização da admissão do Senegal como observador asociado.
A CPLP é formada por oito Estados soberanos cuxa lingua oficial ou unha delas é a lingua portuguesa. Eles están espallados por todos os cinco continentes habitados da Terra, unha vez que hai un na América, un na Europa, cinco na África e un transcontinental entre a Asia e a Oceania. San eles: a República de Angola, a República Federativa do Brasil, a República de Cabo Verde, a República da Guinea-Bissau, a República de Mozambique, a República Portuguesa, a República Democrática de San Tomé e Príncipe e a República Democrática de Timor-Leste.
Alén dos membros plenos e efectivos, hai tres observadores asociados que son a República da Guinea Ecuatorial, a República de Maurícia e a República do Senegal. Todos os tres localízanse no continente africano, mais só un ten o portugués como lingua oficial, a Guinea Ecuatorial.[1]
A CPLP posúe tamén observadores consultivos, que son as entidades e organizacións civís alistadas abaixo.[2]
| País/Rexión | Estatuto de interese' | Lingua oficial | Continente | Poboación | Referencia | Posíbel data de discusión |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Observador asociado | Catalán | Europa | 71.822 | [3] | 2010 - VIII Cume da CPLP - Luanda | |
| Observador asociado | Árabe | África | 33.757.175 | [3][4] | 2010 - VIII Cume da CPLP - Luanda | |
| Observador asociado | Filipino e inglés | Asia | 90.500.000 | [3] | 2010 - VIII Cume da CPLP - Luanda | |
| Observador asociado | Galego e castelán | Europa | 2.762.198 | [5] | Dependente da aprobación do goberno español | |
| Membro | Portugués e chinés (cantonês) | Asia | 520.400 | [3] | Dependente da aprobación do goberno chinés | |
| Observador asociado | Malaio | Asia | 733.000 | [5] | Dependente da aprobación do goberno malaio | |
| Membro | Concani | Asia | 1.625.438 | [5] | Dependente da aprobación do goberno indio | |
| Observador asociado | Croata | Europa | 4.453.500 | [6] | 2012 - IX Cume da CPLP | |
| Observador asociado | Romeno | Europa | 22.246.862 | [6] | 2012 - IX Cume da CPLP | |
| Observador asociado | Ucraíno | Europa | 46.372.700 | [6] | 2012 - IX Cume da CPLP | |
| Observador asociado | Indonesio | Asia | 234.693.997 | [4] | 2012 - IX Cume da CPLP | |
| Observador asociado | castelán | América do Sur | 28,199,822 | [6] | 2012 - IX Cume da CPLP |
Debido ao pasado do Uruguai (que xa foi territorio portugués e brasileiro), e ao crecente número de falantes na fronteira co Brasil, o ensino do portugués se tornou obrigatorio a partir da 6.ª serie.[7]
O Movemento Lusófono galego defende a ingressão de Galiza na CPLP. Cunha ampla tradición científica apoiada nos grandes filólogos e romanistas internacionais que afirman que a lingua hoxe falada na Galiza é Portugués, este movemento xorde[8] tras un Decreto-Lei español en 1983 que mantén a separación ortográfica do portugués, mantendo os trazos máis identitários da ortografia española como, por exemplo, o ñ en vez do nh, i.e. fariña en vez de fariña (español harina). Esta norma da década de 1980[9] é a oficializada polo Goberno autónomo da Galiza.
O sindicato maioritario[10] galego, a Confederación Intersindical Galega forma parte da Comunidade Sindical dos Países de Lingua Portuguesa co estatuto de observador.
En declaracións recentes,[11] a responsábel pola cultura no goberno autónomo da Galiza Xunta de Galicia, ten sinalado as ganas do seu goberno, de estudar a posíbel entrada da Galiza na CPLP.
Aínda que haxa tentativas[5] de personalidades e colectivos que defendan a integración oficial da Galiza na CPLP, só hai tres a nivel nacional que a defendan abertamente: a Asociación de Amizade Galiza-Portugal, a AGAL e o Movemento Defensa da Lingua, así como, en Portugal e nos demais países nos que este se encontra representado, o Movemento Internacional Lusófono.[12]
Algúns países da África teñen idiomas crioulos derivados do portugués, grazas á presenza portuguesa no continente desde o século XV. A Guinea Ecuatorial e a Maurícia (sen mencionar Marrocos, que tamén pediu o estatuto de observador), a pesar de falar outros idiomas (a Maurícia ten o inglés como lingua oficial, e a Guinea Ecuatorial, o francés e o español). Os seus gobernos buscaron, mesmo así, obter o estatuto de Observador xunto da CPLP. Na VI Conferencia de Xefes de Estado e de Goberno, realizada en Bissau en xullo de 2006, a República Maurícia e a Guinea Ecuatorial obtiveron o estatuto de Observador Asociado, e, na VII Conferencia, en Lisboa en xullo de 2008, están presentes por primeira vez nesa cualificación.
A Guinea Ecuatorial decidiu, en 2007 , adoptar o portugués como lingua oficial para ascender, plenamente, ao estatuto de membro permanente da Comunidade nun futuro próximo, o que aconteceu a partir de 1 de xaneiro de 2009.
Macau foi o último territorio ultramarino portugués a ser descolonizado, sendo devolto á China en 1999 . Aínda mantén vivos traços da cultura portuguesa. O portugués é unha das linguas oficiais deste territorio. A petición para a obtención do estatuto de "Observador Asociado" non foi aínda efectuado polo Goberno da Rexión Administrativa Especial de Macau - RAEM, non obstante en 2006, durante o II Encontro Ministerial entre a China e os Países de Lingua Portuguesa, o Secretario Executivo-Adxunto da CPLP, embaixador Tadeu Soares, en representación da CPLP enderezou un convite ao Xefe do Executivo, Edmundo Ho Hau Wa, no sentido da RAEM se tornar Observador Asociado da Organización.
A Comunidade é rexida polo Secretariado Executivo, que estuda, escolle e aplica planos políticos para a organización. Fica localizada en Lisboa . O mandato do Secretario Executivo dura dous anos, passível dunha reelección.
A Conferencia dos Xefes de Estado e de Goberno, bienal, estuda as prioridades e os resultados da CPLP. O plano de acción é tomado polo Consello dos Ministros dos Negocios Estranxeiros e Relacións Exteriores, que acontece anualmente. Hai aínda encontros mensuais do Comité de Concertação Permanente
A bandeira da Comunidade dos Países de Lingua Portuguesa ostenta oito ás en formato de círculo. Cada unha desas ás representa un membro da CPLP. Antes da filiação oficial de Timor-Leste, había sete ás.
| Nome | Inicio | Término | Nacionalidade |
|---|---|---|---|
| Marcolino Moco | 17 de xullo de 1996. | xullo de 2000. | Angolano |
| Dulce Maria Pereira | xullo de 2000. | 1 de agosto de 2002. | Brasileiro |
| João Augusto de Médicis | 1 de agosto 2002 | abril de 2004. | Brasileiro |
| Zeferino Martins (interino) | abril de 2004. | xullo de 2004. | Moçambicano |
| Luís de Matos Monteiro da Fonseca | xullo de 2004. | xullo de 2008. | Cabo-verdiano |
| Domingos Simões Pereira | xullo de 2008. | Presente | Guineense |
Para sociólogos e críticos, a CPLP frustrou as expectativas que levaron á súa creación en 1996. Ningún dos países-membros está no patamar dos 20 países máis humanamente desenvolvidos. Segundo Boaventura de Sousa Santos, "a CPLP está demasiadamente focada en dous países", que San Portugal e Brasil; outros acusan eses dous países de practicaren neocolonialismo. Notan tamén a falta de intervención da CPLP en fases moi críticas como as cheas de Mozambique.[13]
mwl:Quemunidade de ls Países de Léngua Pertuesa